Wypróbuj narzędzia coachingu na sobie!

Coaching Grupowy to proces wydobywający z grupy pracowników, menedżerów ukryty potencjał. Często niewyjaśnione sprawy, wewnętrzne konflikty bądź brak świadomości zasobów, które tkwią w ludziach doprowadzają do tego, że wartościowe osoby są przytłoczone i zablokowane. Tym samym marnujemy czas, pieniądze i energię, ponieważ wszystko jest wytracane na utrzymywanie się w miejscu.

Konsultant może podpowiedzieć, trener może dać wiedzę, ale coach grupowy dotrze do meritum i pozwoli grupie, aby to ona uwolniła to, co w niej najlepsze. Coaching grupowy może zawierać w sobie elementy szkolenia, czasami nawet musi, ale najważniejsze jest to, że w pełni dostosowuje się do tego, czego faktycznie grupa potrzebuje.

Kto może stosować Coaching Grupowy?

Najczęściej będą to trzy osoby: Menedżer, który pracuje systematycznie ze swoimi ludźmi; Trener, który jest świadomy, że samo przekazanie wiedzy i ćwiczenia nie wystarczają; Coach, który pracując z menedżerem widzi, że praca tylko z jedną osobą nie wystarczy, ponieważ trzeba zaangażować zespół.

O ile szkolenia są już w prawie w każdej firmie, a coaching indywidualny dopiero zaczyna żyć w świadomości biznesu, coaching grupowy jest jeszcze mniej znany, ale zarazem coraz bardziej pożądany. Dlaczego? Ponieważ firmy orientują się, że cykl szkoleń rozwinie umiejętności poszczególnych osób, ale często brakuje umiejętności wymiany doświadczeń, rozwiązywania konfliktów, bądź uruchamiania dodatkowych zasobów pracowników. Co z tego, że nauczymy czegoś naszych ludzi, skoro nie będzie to dostosowane do ich potrzeb, sposobu myślenia, bądź aktualnych problemów. Coaching grupowy opiera się o przeprowadzanie grupy przez proces, w którym uczestnicy uczą się od siebie nawzajem, integrują i stają się dla siebie nauczycielami. To owocuje na przyszłość. Coraz częściej mówi się, że idealnym i kompleksowym rozwiązaniem dla grupy menedżerów jest przeprowadzenie ich przez cykl: Szkolenie à Coaching Grupowy à Coaching Indywidualny, ponieważ łączy się wtedy rozwój wiedzy, umiejętności, integracja grupy, jej integracja i uwolnienie nowego potencjału grupy oraz jednostki.

Jak go prowadzić?

Jeśli chcesz wprowadzić coaching grupowy do swojej firmy albo zacząć się go uczyć, warto poznać główne zasady, które podczas pracy z grupą ważne, aby się pojawiły. Oczywiście mogę być też inne, nowe. Poniższa lista jest bazą, która jest niezbędna, ale w zależności od grupy nie musi być wystarczająca. Zasady te wyznaczają zarazem podejście i filozofię pracy Coacha, jak i stają się podstawą do efektywnej współpracy z grupą:

Każdy ma swoje potrzeby i ma dobrą intencję

Pamiętaj, że każda osoba jest człowiekiem, która dąży do równowagi, szczęścia i zadowolenia. Jej działania wynikają z DOBREJ INTENCJI (uwaga: Dobrej dla niej!, nie zawsze dla grupy). Jeśli potrafisz zrozumieć PO CO osoba coś robi, dotrzesz do prawdziwych motywów. Pozwoli to zrozumieć uczestnika procesu, a tym samym znaleźć rozwiązanie.

Grupa ma wystarczającego zasoby, aby poradzić sobie z każdym problemem

Z tego założenia wychodzimy podczas pracy, ponieważ nie tylko się ono sprawdza, ale przede wszystkim daje poczucie, że rozwiązanie jest na wyciagnięcie ręki, kwestia jest tylko umiejętnego spojrzenia. Coach Grupowy nie daje rozwiązań, nie uczy, ale współpracuje z grupą w drodze do odkrycia kluczowych odpowiedzi. Coach jest specjalistą od umysłu, psychiki, emocji, działania podświadomości i zadawania pytań – w grupie jest potencjał.

Każdy problem zbliża nas do rozwiązania, a konflikt zbliża nas do pojednania

Gdy zrozumiemy te dwie zasady, znacznie łatwiej jest pracować w zespole. Nieporozumienia, wątpliwości, różnice zdań są normalnym procesem komunikacji i działania. Jeśli faktycznie damy sobie możliwość doświadczania problemów, jako część procesu, to nie tylko często jest ich wtedy mniej, ale szybciej umiemy sobie z nimi radzić. Podczas coachingu grupowego grupa będzie przechodzić przez etapy oporu, ekscytacji, nieporozumienia, radości, wycofania, zaangażowania – zrozumienie tych cyklów daje możliwość osiągania lepszych rezultatów.

Wsłuchuj się i usłysz, a nie tylko słuchaj – bądź obecny w grupie

Często w kontakcie z drugim człowiekiem patrzymy, ale nie widzimy, wsłuchujemy się, ale nie słyszymy co tak naprawdę osoba nam mówi – co chce nam przekazać, co jest jej intencją. Dla Coacha grupowego to podstawa. Uczestnicy muszą się tego uczyć. Jeśli nie to poznają tej zasady, a Coach grupowy nie zwróci na to uwagi, niestety, proces grupowy zatrzyma się i nie będzie można pójść dalej.

Zaufanie do siebie i innych to klucz do współpracy

Bez zaufania nie ma otwartości. Bez otwartości nie ma możliwości bycia szczerym. Bez szczerości nie ma prawdziwej rozmowy i możliwości dojścia do rozwiązań. Dlatego też ogromnie ważny jest osobisty kodeks Coacha, a także świadomość tego kodeksu w grupie. Same zasady nie zbudują jednak zaufania.
W coachingu mówi się o tzw. Polu, które powstaje między Coachem a Klientem, między Coachem a grupą. Jest to energia nie do zauważenia, atmosfera, dzięki której każdy subiektywnie czuje, że może zaufać. Czasami stworzenie „Pola” nie będzie możliwe, ponieważ po prostu grupa nie poczuje osobowości Coacha grupowego – nie dlatego, że będzie słaby, ale po prostu. Oczywiście wiele zależy od umiejętności i doświadczenia Coacha.

Wspólny kodeks i cel budują spójność i efektywność

Zbudowanie wspólnych zasad na samym początku jest niezwykle ważne. Członkowie grupy muszą czuć i widzieć, że to oni są integralną częścią procesu. Dlatego też warto poświęcić na to odpowiedni czas. Kluczowym elementem jest określenie celu dla coachingu. Nieprecyzyjny i niejasny będzie źródłem marnowania czasu. Podstawowe wartości, które warto, aby pojawiły się w kodeksie to m.in.: zawsze najpierw szukaj porozumienia i otwartości, szacunek, tolerancja i otwartość na zdanie drugiego.

Bądź wsparciem dla drugiego człowieka, może tego potrzebować. Ci którzy najmniej potrafią kochać, potrzebują najwięcej miłości. Spójrz głębiej, pod powierzchnię.

Zrozumienie tych zasad pozwala mi pracować nawet z „najcięższymi” osobami i grupami. Jeśli na powierzchni grupa wydaje się zablokowana, odrzuca i neguje, to zawsze jest druga strona. Często osoby, które najtrudniej zrozumieć i najbardziej odpychają, podświadomie najbardziej potrzebują wsparcia i uwagi. Cierpliwość i otwartość jest często źródłem efektywniej zmiany.

Wszyscy zaczynają razem, kontynuują razem i kończą razem.

Niczym jeden za wszystkich, wszyscy za jednego. Każdy uczestnik jest ważną częścią procesu. Dlatego istotne jest, aby każdy odnalazł swoją rolę, był doceniony przez siebie i innych. Tutaj niezwykle ważne jest, aby Coach grupowy posiadał wiedzę trenerską z inteligencji socjalnej, która tłumaczy procesy grupowe i zachowania stadne. Pozwala to przewidzieć reakcje grupy i jednostek. Tym samym może zadbać o każdego uczestnika.

Jak może wyglądać proces coachingu?

Przykładowy proces coachingu grupowego zaprezentowałem na diagramie. Są to kolejne kroki, przez które Coach grupowy przeprowadza grupę. Zadaniem grupy jest odpowiadanie na pytania dotyczące każdego etapu. Celem całego procesu jest zarazem określenie zasobów, które tkwią w grupie, jak i poradzenie sobie z ograniczeniami, które mogą ją blokować. Całość może zająć jedno spotkanie trwające 1,5h albo kilka oddzielnych spotkań. Zadaniem Coacha nie jest odpowiadanie i doradzanie, ale umiejętne prowadzenie procesu grupowego, dzięki któremu osoby będą ze sobą współpracować i odnajdywać rozwiązania.

1. Na początku określamy stan obecny – miejsce, skąd startujemy, jaka jest sytuacja?
2. Ustal cel/stan pożądany – o ile zazwyczaj jest w grupie jest spójność co do punktu pierwszego, to tutaj grupa zaczyna już pokazywać swoją różnorodność. Okazuje się, że banalne jest określenie celu typu: chcemy poprawić komunikację, ale gdy Coach dopytuje i określa precyzyjnie oczekiwania, różne osoby mają inne spojrzenie na to kto powinien co poprawić i czym jest komunikacja.
3. Wydobywamy na początek potencjał grupy czyli mocne strony – dzięki temu grupa i jednostki stają się silniejsze. Np. wykształcenie i doświadczenie każdego z pracowników.
4. Następnie możemy przejść do rozpoznawania słabszych stron, które mogą od wewnątrz blokować grupę. Np. niechęć do rozmawiania o błędach.
5. Zawsze gdy lokalizujemy bariery, szukamy rozwiązań. Zadaniem grupy jest być dla siebie konsultantem i odnajdywać odpowiedzi.
6. Teraz czas na ograniczenia zewnętrzne, czyli bariery, które są poza grupą. Np. różne miejsca zamieszkania i trudność w komunikacji.
7. Świadomość ograniczeń od razu powinna być ukierunkowana na rozwiązania, które ponownie są zadaniem dla grupy.
8. Możliwości zewnętrzne – skoro mogą istnieć blokady, istnieją także możliwości, które mogą pomóc rozwinąć się grupie. Np. nowy intranet w firmie.
9. Działania – zbudowanie konkretnego planu działań, jak możemy wykorzystać nasze możliwości i zasoby.

Podsumowanie

Coaching grupowy to coś więcej niż szkolenie. Coach Grupowy to więcej niż Trener. Tym samym efekty dla grupy, czy firmy mogą być znacznie lepsze. Gdy otworzą się procesy grupowe, zacznie wydobywać się energia ludzi, kreatywność i zaangażowanie. Jeśli wierzymy, że w ludziach jest ukryty potencjał, który nie jest wykorzystywany, warto pracować nad jego uwolnieniem.

6 głównych myśli

1. Coaching Grupowy to więcej niż szkolenie, które przekazuje wiedzę. To proces zmiany.
2. Coaching Grupowy pozwala integrować grupę i podnosić jej skuteczność.
3. Coach Grupowy powinien mieć doświadczenie w szkoleniach i w coachingu.
4. Kluczowe jest zbudowanie ramy, zasad i zaufania.
5. Efekty nie muszą być od razu widoczne, ale gdy się pojawią są często znacznie trwalsze.
6. Coach Grupowy tylko towarzyszy grupie. Często to grupa jest prowadzącym.

Autor: Adam Dębowski

Współzałożyciel Instytutu NLP Coaching.

Specjalizuje się w Life i Biznes Coachingu. Charakteryzuje go stosowanie nietypowych metod w coachingu. Wykłada w Wyższej Szkole Handlowej we Wrocławiu. Prowadzi cykl szkoleń certyfikujących Master Coachów i Licencjonowanych Coachów Grupowych. Certyfikowany przez cztery międzynarodowe organizacje, Trener Coachów, Master Trener Time Line Therapy® i psycholog. Szkolił się m.in. w USA, Wielkiej Brytanii i Australii. Prowadził szkolenia dla specjalistów z takich firm jak LOT, PGNiG, Nokia, X-Trade Brokers, czy ING.

Czytaj więcej...